Pharma Typology’nin Hikâyesi: İnsanları ve Mizacı Anlama Yolculuğu

Eczacılık mesleğine adım attığım ilk günden bu yana, bir danışanın yüzündeki ifadede, ses tonunda, omuzlarındaki yükte hep bir şeyler gördüm. Bir insanın ihtiyacının çoğu zaman yalnızca bir ilaç olmadığını, çoğu zaman bir kelime, bir yaklaşım, bir anlayış olduğunu çok erken fark ettim. Yıllar içinde şunu daha net gördüm ki:  Eczacılık yalnızca ilacı anlatma işi değildir; aynı zamanda insanı anlama işidir.

Etkin Eczacılık Derneği ile Güçlenen Mesleki Yolculuğum

Mesleğimin en aktif yıllarında Etkin Eczacılık Derneği’nin kurucu yönetim kurulunda yer almak, mesleğe bakışımı derinden etkiledi. Derneğin amacı, eczacılıkta etkin hizmeti, insan odaklı yaklaşımı ve mesleki dayanışmayı güçlendirmekti. Bugün aktif rol almasam da gönül bağım hiç kopmadı. Bu nedenle, mesleki hayatımın en özel çalışmalarından biri olan Pharma Typology’yi derneğimizin yayını aracılığıyla paylaşmak benim için anlamlı bir dönüş.

Pharma Typology’nin Doğuşu

Pharma Typology, eczanede yaşanan binlerce iletişim anının, ekip içi dinamiklerin, danışan davranışlarının ve en önemlisi “insanı anlama çabasının” bir araya geldiği bir yolculuk. Bu yolculuğun fitilini ateşleyen ise yıllar önce katıldığım bir Enneagram eğitimi oldu. Mizacımı, tetikleyicilerimi, rahat ve stres anlarındaki davranış değişimlerimi keşfetmek, bana insanı anlamada bambaşka bir kapı açtı. O gün anladım ki kendini tanımayan, karşısındakini anlamada hep eksik kalır. Bugün ise bu farkındalığı daha geniş bir meslek camiasına taşımak istedim.

Kitabın Adı Neden “Pharma Typology”?

Bu soru bana sıkça soruluyor. Cevabım, kitabın ruhunu açıklıyor. Birincisi, konuyu önemsettirmek istedim. Mizaç temelli iletişim ve eczane yönetimi çoğu zaman “meslek içi detay” olarak görülüyor. Oysa eczanenin kalbine dokunan en güçlü alanlardan biri... Typology kelimesi bu alanın bilimsel ve yapısal önemini vurguluyor. İkincisi, gençlere ulaşmak istedim. Genç eczacılar uluslararası terminolojiye açık. Modern, evrensel bir isim kavramı daha çekici ve daha kapsayıcı olabiliyor. Üçüncüsü, uluslararası camiada da karşılığı olan bir kavram olsun istedim. Typology, davranış bilimlerinde köklü bir terim. Eczacılığa uyarlayınca hem evrensel hem özgün bir model ortaya çıktı. Kısacası bu isim, konunun değerini yükseltmek, gençlerle aynı dili konuşmak ve uluslararası bir literatüre kapı aralamak içindi.

Eczane Ekosisteminin Tüm Paydaşlarına Bir Davet

Pharma Typology; eczacılar, eczacılık fakültesi öğrencileri, eczane teknisyenleri, eczaneye hizmet götüren firma çalışanları, marka yöneticileri, saha ekipleri ve eğitim sorumluları için hazırlanmış bir rehber. Çünkü ister tezgâhın önünde olun ister arkasında, ister markayı yönetin ister ürünü anlatın; iletişimi güçlendiren ortak bir dil hepimiz için gereklidir. Dolayısıyla bu sadece meslek için değil “insan” için bir davet.

Bu dergiyi okuyan halkımıza da bir selamım var. Enneagram gibi kişilik farkındalığı araçları yalnızca eczacılar için değil; herkes için önemli. Örneğin öğretmenler, öğrencilerinin mizacını tanıdığında onların hayatına çok daha etkili dokunabilir. Eşler, stres ve rahatlık anlarındaki mizaç kaymalarını fark ettiğinde ilişkilerde büyük bir hoşgörü kapısı açılır. İş arkadaşları, birbirinin davranış kökenini anladığında daha huzurlu iş ortamları oluşur. Aileler, çocuklarının doğuştan getirdikleri yapıyı gördüklerinde onların potansiyelini çok daha sağlıklı destekler. Bu nedenle herkese önerim şu: Kendinizi tanımaya bir yerden başlayın. Enneagram uygulamalarından biri bile farkındalığınızı şaşırtıcı derecede artırabilir.

Pharma Typology’yi yazarken aklımda sürekli şu cümle vardı: “Acaba kendinizi hangi satırlarda bulacaksınız?” Belki kendinizi bulacaksınız… Belki çocuğunuzu, eşinizi, çalışma arkadaşınızı… Belki de yıllardır açıklayamadığınız bir davranış kalıbını… Dilerim ki bu kitap hem mesleğimizde hem hayatlarımızda daha derin, daha anlayışlı, daha insani bir bağ kurulmasına katkı sağlar.

Kimdir? Ecz. Zehra Almila Öztosun

Eczacı / Eğitmen / Danışman

1967 yılında Lüleburgaz’da doğan Ecz. Zehra Almila Öztosun, 1988 yılında İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi’nden mezun oldu.. 1989 yılında İstanbul Çeliktepe’de açtığı Anadolu Eczanesi ile mesleki kariyerine adım attı ve sırasıyla Murat Eczanesi (Kadıköy, 1992–2000) ve Capitol Eczanesi’ni (Üsküdar, 2000– 2025) işletti.. 35 yılı aşkın meslek hayatı boyunca, eczane yönetimi, kategori yönetimi, dermokozmetik uygulamaları, danışmanlık ve eğitim alanlarında aktif çalıştı. Mesleki gelişimine önem vererek farklı disiplinlerde eğitimler aldı, bu alanlarda uzmanlaştı.

Eğitimler ve Sertifikalar

1994 – Kadıköy Halk Eğitim Merkezi, Güzellik Uzmanlığı ve Uzman Eğiticiliği Sertifikası 1998 – NLP Eğitimi 2004 – Master Pharmacien Eğitimi, L’Oréal sponsorluğunda 2005 – Liderlik Eğitimi 2022 – Gedik Üniversitesi, Wellbeing Uzmanlığı Sertifikası 2023 – Aydın Üniversitesi, Aromaterapist Sertifikası * Permakültür Tasarımcılığı Sertifikası – Tarım ve fonksiyonel beslenme alanında araştırmalar yapmaktadır.

Akademik ve Eğitmenlik Deneyimleri

Üsküdar Üniversitesi, Eczane Teknisyenliği Programı – “Eczane Pratikleri” Dersi Etkin Eczacılık Derneği, Kategori Yönetimi Eğitimi İstanbul Medipol Üniversitesi – Saha ekipleri ve eczane personeline yönelik iletişim eğitimleri Eczane içi ekip eğitimleri ve danışmanlık programları

 Ödüller ve Başarılar

2007 – 36. Avrupa Klinik Eczacılık Sempozyumu, “Prediyabet ve Diyabet” konulu poster sunumu ile 1.lik Ödülü 2012 – Lisbon International Awards, Best Pharmacy Practice kategorisinde 3.lük Ödülü

Yayın ve Danışmanlık Çalışmaları

Eczanesini oğluna devrettikten sonra aktif eczacılık yaşamını tamamlayan Öztosun, deneyimlerini paylaşmaya ve sektöre katkı sunmaya devam etmektedir. Eczane kanalına yönelik markalara danışmanlık yapmakta; eczane yönetimi, kategori yönetimi ve dermokozmetik alanlarında kitap ve projeler üretmektedir.

Hazırlık aşamasındaki kitapları arasında:

-Eczanede Kategori Yönetimi

-Dermokozmetik Kategori Yöneticisinin El Kitabı

-Ağız-Diş Kategorisi Yöneticisinin El Kitabı

-Diş Deyip De Geçme Sakın

Ecz. Almila Öztosun evlidir ve biri eczacı olmak üzere üç çocuk annesidir.